7:55 CH
Thứ Tư
21
Tháng Mười
2020

LẠM BÀN VỀ NHIỆM VỤ CẦM BÚT CỦA NHỮNG NHÀ VĂN VIỆT NAM LƯU VONG - NGUYỄN THIẾU NHẪN

08 Tháng Giêng 201212:00 SA(Xem: 10058)

 Nhân chuyến ra đi vĩnh viễn của kịch tác giả Václav Hvel, cựu Tổng Thống Cộng Hoà Czech, linh hồn của cuộc “Cách mạng Nhung” tại Tiệp Khắc năm 1989, xin lạm bàn về nhiệm vụ cầm bút của những nhà văn Việt Nam lưu vong.*

 Kịch tác gia, nhà báo, nhà thơ, nhà đạo diễn, nhà bất đồng chính kiến Václav Havel từ vị trí một người tù chính trị đã trở thành Chủ Tịch thứ 10 và cuối cùng của Tiệp Khắc vào năm 1989. Đó cũng là năm bức tường Berlin sụp đổ và cuộc “Cách mạng Nhung” ở Tiệp Khắc đã hoàn thành mỹ mãn, giải thể chế độ Cộng Sản trên xứ sở này không cần tới một tiếng súng. Đến năm 1993 ông trở thành Tổng Thống đầu tiên của Cộng hoà Czech tức Czechoslovakia, vừa tách ra thành hai nước Czech và Slovakia.

Bước đường sự nghiệp của ông tương tự như của Nelson Mandela ở châu Phi, không gian khổ bằng, nhưng đầy màu sắc rực rỡ trong một cuộc đời hoạt động với thiên tài của một nghệ sĩ và niềm tin vào chính nghĩa của một nhà cách mạng chân chính.

Hình ảnh của Václav Havel có vẻ như rụt rè, với bộ ria lưa thưa và điếu thuốc lá liền miệng suốt ngày, đầy vẻ kịch sĩ và trí thức, đã trở thành hình ảnh thân yêu đối với người dân Tiệp và biểu tượng của dân chủ Đông Âu từ thập niên 1960 đến mãi sau này. Ông qua đời ngày Chủ Nhật 18 tháng 12 năm 2011, vì ung thư phổi lâu năm tái phát.

Với tài hùng biện và tài năng văn học nghệ thuật hiếm có, với đức hy sinh quên mình cho lý tưởng cách mạng bất bạo động, Václav Havel từng được Tổng Thống Hoa Kỳ Bill Clinton so sánh với thủy tổ của lý tưởng bất bạo động, “Thánh” Mohandas Karamchand Gandhi của Ấn Độ, và lãnh tụ nhân quyền Martin Luther King Jr. của Mỹ.

Thủ Tướng Anh Margaret Thatcher từ thế kỷ trước đã ca ngợi ông như một nhân vật nổi bật của thế kỷ 20.

Tổng Thống Barrack Obama tuyên bố từ Washington: "Cuộc đối kháng bất bạo động của ông Václav Havel đã làm rung chuyển nền móng của một đế quốc, phơi bày sự trống rỗng của ý thức hệ hà khắc, đồng thời chứng minh rằng đức lãnh đạo tinh thần công chính có sức mạnh vượt trội hơn bất kỳ loại vũ khí nào”. (Theo Việt Long – RFA).

 Trong nhiều bài viết về cái chết của Václav Havel, hình như nhiều người quên mất hoặc không nhớ tới ông đã từng là Chủ Tịch Danh dự của Trung Tâm Văn Bút Tiệp (Centre PEN Tchèque/Czech PEN Centre).

 “Những người cầm bút, có người coi sự hoạt động chính trị như phản lại sự độc lập của ngòi bút và khước từ tham gia chính trị với quan điểm rằng công việc của nhà văn chỉ có viết mà thôi; có người lại chủ trương tham gia hoạt động cộng đồng như một công dân và tham gia hoạt động chính trị với ý nghĩa tích cực nhất”.

Trên đây là những lời phát biểu của kịch tác gia Václav Havel, trong tư cách Tổng Thống và là Chủ tịch Chủ Tịch Danh dự Trung Tâm Văn Bút Tiệp và những lời này được phát biểu trong Đại Hội Văn Bút Quốc Tế ngày 7 tháng 11 năm 1994 tại Prague, thủ đô Cộng Hoà Tiệp.

Là một-người-lính-miền-Nam-cầm-bút để tiếp tục chống lại hiểm họa cộng sản - tôi tự nhận mình là người cầm bút thuộc thành phần thứ hai: chủ trương tham gia hoạt động cộng đồng như một công dân và tham gia hoạt động chính trị với ý nghĩa tích cực nhất - theo như lời phát biểu của kịch tác gia Václav Havel.

Trong 25 năm cầm bút và sinh hoạt cộng đồng, tôi đã thực hiện đúng như tôn chỉ mà tôi đã tự đề ra: viết để chống lại cái ác là chủ nghĩa cộng sản đã đày đọa dân tộc Việt Nam trong hơn 65 năm qua!

*

“… Nếu chúng ta không bất bình

Trước cái hèn cái xấu

Nếu không biết thế nào là chiến đấu

Làm gì có được tự do

Nếu hai chân không đứng lại bò

Nếu chỉ biết hoan hô “phải đạo”

Để giữ vững miếng cơm, manh áo

Đời cần gì ngòi bút chúng ta

Nếu văn chương dối trá lọc lừa

Thì chữ nghĩa càng thêm xấu hổ!...”

 

Tôi rất tâm đắc với những câu thơ trên đây của cố thi sĩ Hà Thượng Nhân.

Trong nhiều bài viết, tôi công kích thẳng thừng, không khoan nhượng “những nhà văn uy thế văn nghệ đầy mình” lại viết bài ca tụng đất nước “mới lên từng giờ”, “đất nước đã có nhiều thay đổi”; nhưng lại có thái độ loay hoay, luẩn quẩn giữa sống và viết, cụp đuôi, cúi đầu không dám sống điều mình viết.

Tôi coi thường “những người cầm bút uy thế văn nghệ đầy mình” nhưng lại chủ trương giao lưu văn hóa với Việt Cộng về trong nước xin xỏ, lạy lục để được VC cho phép in sách và phổ biến!

*

Trong bài “Viết vì lưu vong” bác sĩ Trần Văn Tích đã viết như sau:

“Trước 75 tôi cũng từng viết. Nhưng tôi chỉ viết quanh quẩn về một nội dung: biện hộ cho đông y trước thái độ không mấy thân thiện của tây y.

Tỵ nạn ở nước ngoài, tôi chuyển dần thế đứng và thay dần cách viết. Tôi ngầm ký thác lập trường chống độc tài đảng trị trong một số lớn bài viết của tôi. Tôi cũng có những bài nghị luận chính trị trực tiếp chống Cộng bên cạnh những bài đả kích VC một cách xa xôi. Rất nhiều bài không nói gì về chủ nghĩa mácxít, trái lại nội dung hoàn toàn thuộc lãnh vực văn học văn chương nhưng vẫn mang màu sắc chống Cộng.

Tôi quan niệm rằng trước tai họa vô song đổ lên đầu dân tộc, mỗi người Việt lưu vong góp được cái gì thì góp, kẻ bằng cánh tay, kẻ bằng hiện vật, kẻ bằng lời nói, kẻ bằng trang báo. Tôi nghiệm ra rằng hầu như không có ngòi bút tỵ nạn nào rời bỏ thế đứng chống đối đại họa độc tài đảng trị và cũng không có ai chấp nhận chính sách văn học chỉ huy. Thế mạnh của văn học chính thống là thể hiện, biện luận phân giải những vấn đề chính nghĩa xoay quanh công cuộc chống ách nô lệ mácxít. Đối với tôi, người viết văn tỵ nạn lưu vong không coi sáng tác là một biểu hiện của tài hoa, mà là một bổn phận, vừa thỏa mãn nhu cầu tinh thần, vừa đóng góp cho đại cuộc.

Văn hóa văn học lưu vong của chúng ta không chịu đầu hàng thực tế là tự thấy đương nhiên có nhiệm vụ ngăn chặn làn sóng man rợ và tàn bạo đang đe dọa cuộc sống tự do. Tin tưởng vào tính thiêng liêng của các bản thông điệp do mình gửi đi, các ngòi bút nuôi hy vọng tác động đến quần chúng. Cho nên người cầm bút có trách nhiệm tự động tự giác từ bỏ tìm tòi nghệ thuật thuần túy, lìa xa con đường dẫn đến văn nghệ trừu tượng hay thi ca bí hiểm.

Trái lại nhiều người trong chúng ta quan niệm sáng tác phải có tác động vận động quần chúng, mà mong ước tác động vào thực tại cuộc sống tất yếu sẽ tham gia vào cuộc đấu tranh chính trị trước cơn sốt trầm trọng của lịch sử tổ quốc. Đó là một trong những lý do và cũng là kích động khiến nhiều trang mạng ra đời để tồn tại cho đến tận hôm nay.”


*

Tôi gần như hoàn toàn đồng ý với nội dung trong trích đoạn trên của bài viết “Viết vì lưu vong” của bác sĩ Trần Văn Tích; nhưng xin không đồng ý với đoạn:

“Tôi nghiệm ra rằng hầu như không có ngòi bút tỵ nạn nào rời bỏ thế đứng chống đối đại họa độc tài đảng trị và cũng không có ai chấp nhận chính sách văn học chỉ huy!”

Theo tôi, bác sĩ Trần Văn Tích đã quá lạc quan, hoặc quá độ lượng khi cho rằng “hầu như không có ngòi bút tỵ nạn nào rời bỏ thế đứng chống độc tài đảng trị và cũng không có ai chấp nhận chính sách văn học chỉ huy.”

Theo tôi biết:

-Có những ngòi bút tỵ nạn, lại là những ngòi bút tỵ nạn “uy thế văn nghệ đầy mình” không những rời bỏ thế đứng chống đối đại họa độc tài đảng trị”, mà những kẻ này lại ra còn ra sức ca tụng đại họa độc tài đảng trị lên đến tận mây xanh!

-Có những kẻ cầm bút tỵ nạn chấp xin chấp nhận chính sách văn hóa chỉ huy vì một mục đích thầm kín nào đó đã về nước xin xỏ, lạy lục nhà cầm quyền để được cho phép in và phổ biến tác phẩm của họ. Có những nghệ sĩ “uy thế văn nghệ đầy mình” vì chút danh lợi cuối đời đã phải lạy lục, xin xỏ nhà cầm quyền độc tài đảng trị cho phép họ về nước sáng tác và trình diễn…

*

Xin thưa đây chỉ là chuyện lạm bàn về nhiệm vụ của người cầm bút Việt Nam lưu vong nhân dịp nhà văn, kịch tác gia Václav Havel, cựu Tổng Thống Cộng Hoà Czech cũng là cựu Chủ Tịch Danh dự Văn Bút Tiệp Khắc vừa qua đời. Do đó, nếu có điều gì làm phật lòng ai đó xin được bỏ quá cho.

Bởi lẽ, chẳng phải điều tranh đấu cuối cùng và trên hết của người cầm bút là tranh đấu cho sự tự do, hay sao?!

NGUYỄN THIẾU NHẪN

http://nguyenthieunhan.wordpress.com













Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
12 Tháng Mười 2020(Xem: 160)
Người thắng cử sẽ được người thua cuộc bắt tay nói lời chúc mừng và lui về vui với đời thường theo đúng tinh thần dân chủ và theo hiến pháp.
25 Tháng Chín 2020(Xem: 203)
Và còn biết bao nhiêu điều tai hại nghiêm trọng khác vi dân chúng thiếu hiểu biết và vì lãnh tụ thiếu đạo đức kể sao cho hết!
24 Tháng Chín 2020(Xem: 222)
Vậy nên tôi lên tiếng, dù nhiều người nói lên tiếng cũng chẳng đi đến đâu, chừng nào tôi còn thở, khi chết thì thôi, chứ không như con hến chỉ chịu mở miệng khi đã bị luộc chín
15 Tháng Chín 2020(Xem: 297)
xua đuổi bóng tối khỏi miền đất cơ hội đã thấm mồ hôi và xương máu của các bậc tiền nhân anh hùng như Washington, Abraham Lincoln, Ronald Reagan...
07 Tháng Chín 2020(Xem: 435)
Nhìn vào những thành phố nổi loạn và bất an hôm nay, chúng ta nhận ra những chính trị gia "bất tài" mà những năm trước số đông dân Mỹ
31 Tháng Tám 2020(Xem: 382)
Cầu nguyện ơn trên ban phước cứu độ cho toàn dân trên khắp thế giới này, ngay cả những nơi khởi thủy nạn dịch, hãy giúp cho người dân thoát qua cơn dịch cúm
16 Tháng Tám 2020(Xem: 489)
Úc bỗng dưng bị Tàu cộng dán cho cái nhãn “kỳ thị” sau khi lên tiếng đòi điều tra nguồn gốc phát xuất của con cúm Vũ Hán.
16 Tháng Tám 2020(Xem: 482)
Số ít nhưng là số có thể thay đổi thời cuộc nếu chúng ta biết cách xử dụng cho có hiệu quả.
17 Tháng Bảy 2020(Xem: 464)
tôi không bận tâm số thực phẩm này sẽ nuôi sống những người theo phe Dân chủ hay Cộng hòa.Chúng ta đều là người Mỹ và đó mới là điều quan trọng!
12 Tháng Bảy 2020(Xem: 844)
Đặc biệt là các vụ giết người vì mâu thuẫn nhỏ ngày càng gia tăng.
08 Tháng Bảy 2020(Xem: 683)
nhà cách mạng Voltaire của Pháp từng nói “tôi có thể không đồng ý với những gì anh nói, nhưng sẽ tranh đấu đến chết để anh có quyền nói”
01 Tháng Bảy 2020(Xem: 777)
Phe cánh tả cũng không thể chấp nhận việc ông Trump tái đắc cử một lần nữa, bởi điều đó có nghĩa là làn sóng tiến bộ của cách mạng cánh tả có thể sẽ bị bóp nghẹt mãi mãi
28 Tháng Sáu 2020(Xem: 676)
Một số kẻ thù nội ngoại đang đứng sau lưng giựt dây, yểm trợ mong muốn được thấy một nước Mỹ xáo trộn
29 Tháng Năm 2020(Xem: 729)
Con người nếu có tâm, có phúc, sống tại nơi có phong thủy xấu rồi cũng sẽ có ngày chuyển thành đẹp
23 Tháng Năm 2020(Xem: 730)
chúng ta sẽ phải giải thích như thế nào cho con em chúng ta, nhất là cho con cháu của chúng ta rằng chúng ta đã được lớn lên trong một nước Mỹ
27 Tháng Tư 2020(Xem: 21255)
danh dự của TT Nguyễn Văn Thiệu vẫn chưa được phục hồi. Người Mỹ vẫn muốn con cháu VN nhìn TT Nguyễn Văn Thiệu như là một kẻ luôn luôn cản trở và phá hoại hòa bình
11 Tháng Tư 2020(Xem: 31468)
“Chúng ta sẽ đánh bại loại vi-rút này và chúng ta sẽ sớm đánh bại nó. Chúng ta sẽ đưa đất nước của mình trở lại.”
10 Tháng Tư 2020(Xem: 10898)
Mà điều này không phải tôi nhận xét, đó là ý của các cụ Phan Chu Trinh, Phan Bội Châu, Huỳnh Thúc Kháng đó ạ.
02 Tháng Tư 2020(Xem: 906)
Trong trận chiến của thế kỷ này, cùng nhau, ta hãy khích lệ, an ủi nhau để thêm niềm tin và hy vọng.
30 Tháng Ba 2020(Xem: 1536)
Một nguồn năng lượng tích cực lan tỏa toàn nước Mỹ. Chuyện nước Mỹ có vĩ đại hay không, không còn là câu hỏi nữa rồi.
26 Tháng Ba 2020(Xem: 1160)
Thử thách trước nạn dịch cúm Vũ Hán cũng là cơ hội của nước Mỹ, ít ra cũng là cơ hội hết phụ thuộc vào Chuỗi Cung Ứng của Trung Quốc
24 Tháng Ba 2020(Xem: 878)
Chưa ai sáng giá hơn ông Trump trong giai đoạn này, chỉ cần một chút yêu thương khi ông vẫn đang là Tổng thống của bạn.
21 Tháng Ba 2020(Xem: 891)
Chẳng ai muốn mình bị sớm quên đi. Tại sao không sống một cuộc đời ý nghĩa, đáng nhớ, ít ra với chính mình.
17 Tháng Hai 2020(Xem: 1089)
Nếu Việt Nam trở thành ổ dịch thứ hai sau Trung Quốc, thì khi đó chính quyền phải đối mặt với sức ép và sự chỉ trích mạnh mẽ từ phía người dân
30 Tháng Mười Hai 2019(Xem: 1360)
Hứa chắc là không có đụng hàng,nhưng sẽ gần gủi bà con với cái anh nào đó đang cùng cảnh ngộ.
16 Tháng Mười Hai 2019(Xem: 1545)
Dân tộc này, đất nước này không thể đi vào khốn khó, nếu người người cùng nuôi hy vọng và nhìn bằng sự thật về đất nước mình
08 Tháng Mười Hai 2019(Xem: 1452)
Hạnh-phúc không phải là vấn đề số-mệnh. Đó là vấn-đề lựa-chọn.”
27 Tháng Mười Một 2019(Xem: 1178)
những kẻ vô ơn kia lại đang dùng chính chữ Quốc ngữ để vấy bẩn công lao của những người sáng tạo ra con chữ ấy
02 Tháng Mười Một 2019(Xem: 1268)
Người miền Nam giữ gìn văn hóa dân tộc nhưng luôn cởi mở, cầu tiến, học hỏi, gạn lọc điều hay cái đẹp của văn hóa dân tộc khác.
11 Tháng Mười 2019(Xem: 1620)
Ngày vinh quang sẽ đến, nếu mỗi người chúng ta vượt qua sợ hãi. Chúc mọi người chân cứng, đá mềm.
22 Tháng Chín 2019(Xem: 1394)
Hoa Kỳ không phải đang trên đà suy thoái. Uy tín của Hoa Kỳ đã chịu nhiều tổn thất do việc đóng quân lâu dài và lộn xộn tại Iraq và Afghanistan
15 Tháng Chín 2019(Xem: 1373)
một "phép mầu nhiệm chính trị" như trước đây 30 năm và như vậy VN chúng ta không còn sợ Đại Hoạ Mất Nước vào tay Trung Cộng nữa.
08 Tháng Chín 2019(Xem: 1391)
Có thể so sánh khủng hoảng tương tự như Liên Sô chịu đựng sau khi Bức Tường Berlin sụp đỗ vào năm 1989.
15 Tháng Tám 2019(Xem: 1712)
Quá siêu, Donald Trump và cộng sự của ông quá siêu khi biết chớp lấy thời cơ và vận dụng thời cơ một cách siêu phàm.
23 Tháng Bảy 2019(Xem: 2498)
Câu chuyện của chúng tôi, sự tồn tại của chúng tôi chính là điều đánh thức thế giới rằng dân chủ là tài sản quý báu nhất của chúng ta
19 Tháng Bảy 2019(Xem: 1950)
Rộng đường dư luân. Mọi cảm qua từ sự nhận xét và suy nghĩ của từng người
11 Tháng Bảy 2019(Xem: 1566)
Cô KimBerly Hồ và Tài Đỗ đều là đồng hương Biên Hòa và đã được Hội Biên Hòa nhiệt tình ủng hộ. Kính chuyển tùy sự suy nghĩ và phán xét của quý đồng hương và thân hữu vì đầy là nước Mỹ.
04 Tháng Bảy 2019(Xem: 1721)
Mà sự bình an đến từ sự thực hành không phản ứng, không phản kháng, không chống đối với những cảm giác bạn ghi nhận được
25 Tháng Sáu 2019(Xem: 1570)
Tôi đã là một công dân ở thành phố này được 62 năm và tôi dự định sẽ tiếp tục đấu tranh cho tự do của thành phố của tôi và quý vị sẽ không được điều khiển chúng tôi.
25 Tháng Sáu 2019(Xem: 1557)
Bức tường độc tài chuyên chính tại Việt Nam không sụp đổ bằng những cái búa hy vọng sẽ mượn được của nước ngoài mà bằng những bàn tay nhỏ tiếp tục và kiên nhẫn xoi mòn chế độ.
04 Tháng Sáu 2019(Xem: 1779)
Những con mang hình dáng của con người nhưng không óc không tim. Và lũ cương thi ấy vẫn đang sinh sôi nảy nở, vẫn chỉ biết tuân lệnh dù là lệnh giết người!
28 Tháng Năm 2019(Xem: 1495)
Người Mỹ gốc Việt phải ủng hộ ông Trump chiến thắng ở nhiệm kỳ 2 và ủng hộ Đảng Cộng hòa để họ kiểm soát Lưỡng viện vào cuộc bỏ phiếu năm 2020
27 Tháng Năm 2019(Xem: 1973)
When the US left the country in 1975 the north Vietnamese army came down and he was a prisoner of war
15 Tháng Năm 2019(Xem: 1653)
điều cần thiết hơn cả là tấm lòng yêu thương đối với những người gần 50 năm sống trong cô đơn, nghèo đói, bệnh tật
15 Tháng Năm 2019(Xem: 1602)
Tôi sợ rằng những gì tồi tệ nhất vẫn còn đang chờ đợi chúng ta ở phía trước, sự tồi tệ sẽ không chỉ dừng ở đây.
13 Tháng Năm 2019(Xem: 1733)
Tại sao chúng ta ngập ngừng, không dám nắm lấy một bàn tay đang hướng về phía chúng ta với sự mến thương?